Τα 10 χειρότερα ναυάγια της σύγχρονης ιστορίας

Οι ναυτικές τραγωδίες είναι συνήθως ένας συνδυασμός ανθρώπινης αμέλειας και της καταστροφικής δύναμης της φύσης, που αφήνει στην επιφάνεια της θάλασσας μόνο μερικά κομμάτια λαμαρίνας και ανθρώπινα πτώματα. Τα ναυάγια που ακολουθούν είναι –σε απόλυτους αριθμούς– τα 10 χειρότερα της σύγχρονης ιστορίας σε καιρό ειρήνης.

1.

Ημερομηνία: 20 Δεκεμβρίου 1987

Ονομασία πλοίου: Dona Paz

Τύπος: Επιβατικό φέριμποτ

Σημείο μηδέν: Ανάμεσα στα νησιά Μιντόρο και Τάμπλας (Φιλιππίνες), 110 χλμ. νότια της Μανίλα.

Πώς έγινε: Το (υπεράριθμο) Dona Paz συγκρούστηκε μεσοπέλαγα με το τάνκερ Vector, το οποίο κουβαλούσε 8.800 βαρέλια τίγκα στο πετρέλαιο. Η τρομερή έκρηξη και η φωτιά που ακολούθησε έκαναν τα δύο πλοία να βυθιστούν σε λίγα λεπτά, χωρίς καν να προλάβουν να ρίξουν στο νερό τις σωσίβιες λέμβους. Μόλις 21 άνθρωποι σώθηκαν από το ναυάγιο, που επισήμως χαρακτηρίζεται «η χειρότερη ναυτική τραγωδία όλων των εποχών σε καιρό ειρήνης».

Νεκροί: 4.375 (Επισήμως ο αριθμός είναι 1.565, γιατί μόνο τόσοι ήταν οι εγγεγραμμένοι στα μητρώα των επιβατών των δύο πλοίων.)

2.

Ημερομηνία: 3 Δεκεμβρίου 1948

Ονομασία πλοίου: Kiangya

Τύπος: Ατμόπλοιο

Σημείο μηδέν: Χουάνγκπο Τζιάνγκ, Σαγκάη.

Πώς έγινε: Το 2.100 τόνων πλοίο που χρησιμοποιούνταν την περίοδο του κινεζικού εμφυλίου για τη μεταφορά προσφύγων χτύπησε σε νάρκη, εξερράγη και βυθίστηκε επιτόπου, χωρίς να υπάρξουν επιζώντες.

Νεκροί: Οι περισσότεροι υπολογισμοί συγκλίνουν στους 3.920.

3.

Ημερομηνία: 26 Σεπτεμβρίου 2002

Ονομασία πλοίου: Le Joola

Τύπος: Επιβατικό φέριμποτ

Σημείο μηδέν: 35 χλμ. μακριά από τις ακτές της Γκάμπια, πλέοντας προς Σενεγάλη.

Πώς έγινε: Το υπεράριθμο φέρι έπεσε σε θύελλα γύρω στις έντεκα το βράδυ. Λόγω των κυμάτων που αυτή προξένησε και των θυελλωδών ανέμων, το πλοίο ανατράπηκε, αδειάζοντας στην κυριολεξία επιβάτες και εμπορεύματα στη θάλασσα. Τα σωστικά συνεργεία έφτασαν στο σημείο με καθυστέρηση (το επόμενο πρωί), με αποτέλεσμα οι επιζώντες να είναι μόλις 64.

Νεκροί: 1.863 (σε ένα φέρι που, κανονικά, ήταν σχεδιασμένο για να μεταφέρει το πολύ 550 επιβάτες).

4.

Ημερομηνία: 27 Απριλίου 1865

Ονομασία πλοίου: Sultana

Τύπος: Ατμόπλοιο

Σημείο μηδέν: Αρκετά μίλια βορείως του Μέμφις.

Πώς έγινε: Το πλοίο απέπλευσε από τη Νέα Ορλεάνη με 100 επιβάτες, με προορισμό το Σεντ Λούις. Έκανε μια στάση στο Βίκσμπουργκ, όπου και στρίμωξε περίπου 2.200 στρατιώτες (αιχμαλώτους του αμερικανικού εμφυλίου που επέστρεφαν στο σπίτι τους), και συνέχισε το ταξίδι του. Στις τρεις τα ξημερώματα ένας από τους τέσσερις καυστήρες έσκασε, με αποτέλεσμα τα κάρβουνα που πετάχτηκαν να μετατρέψουν το Sultana σε πύρινη μπάλα που βυθίστηκε σε χρόνο dt. Το συμβάν δεν έπιασε πολύ χώρο στις εφημερίδες της εποχής, διότι δώδεκα μέρες πριν είχε δολοφονηθεί ο Πρόεδρος Λίνκολν και το θέμα εξακολουθούσε να μονοπωλεί την επικαιρότητα.

Νεκροί: 1.547, ενώ σώθηκαν 700-800 άτομα.

5.

Ημερομηνία: 15 Απριλίου 1912

Ονομασία πλοίου: RMS Titanic

Τύπος: Υπερωκεάνιο

Σημείο μηδέν: 3.800 μέτρα νοτιοανατολικά του Νιουφάουντλαντ (Καναδάς), καθ’ οδόν προς τη Νέα Υόρκη, στο παρθενικό του ταξίδι.

Πώς έγινε: Δεν χρειάζονται πολλά λόγια για το δημοφιλέστερο ναυάγιο όλων των εποχών. Το «αβύθιστο θηρίο» τράκαρε με παγόβουνο στις 23:40. Ακριβώς δύο ώρες και σαράντα λεπτά αργότερα κόπηκε στα δύο και βυθίστηκε.

Νεκροί: 1.517, με μόλις 705 επιζώντες (παρ’ ότι οι σωσίβιες λέμβοι είχαν χώρο για 1.178 ανθρώπους).

6.

Ημερομηνία: 26 Σεπτεμβρίου 1954

Ονομασία πλοίου: Toya Maru

Τύπος: Εμπορικό-επιβατικό

Σημείο μηδέν: Το κανάλι Τσουγκάρου, ανάμεσα στα ιαπωνικά νησιά Χονσού και Χοκαΐντο.

Πώς έγινε: Εκτιμώντας λανθασμένα την ταχύτητα του τυφώνα Mary που σάρωνε την περιοχή, το Toya Maru βρέθηκε στο δρόμο του λίγο έξω από το λιμάνι του Χακοντάτε. Έριξε άγκυρα για να περιμένει να κοπάσει ο καιρός, αλλά αυτή, λόγω των ισχυρών ανέμων, δεν έπιασε και το πλοίο παρασύρθηκε στα ανοιχτά. Ακολούθως το νερό που μπήκε στο χώρο της μηχανής την έκανε να σταματήσει, με αποτέλεσμα να μείνει το πλοίο ακυβέρνητο. Έπειτα από δυόμισι ώρες αγωνίας, το Toya Maru ανατράπηκε και βυθίστηκε.

Νεκροί: 1.155, με 150 επιζώντες.

7.

Ημερομηνία: 15 Ιουνίου 1904

Ονομασία πλοίου: General Slocum

Τύπος: Ατμόπλοιο

Σημείο μηδέν: Ο ποταμός Ιστ της Νέας Υόρκης.

Πώς έγινε: Το πλοίο ναυλωνόταν από διάφορους οργανισμούς για να κάνει εκδρομές στη Νέα Υόρκη. Μισή ώρα μετά τον απόπλου ξεκίνησε μια μικρή φωτιά στο χαμηλότερο μπροστινό κομμάτι του πλοίου, πιθανότατα από γόπα τσιγάρου ή σπίρτο. Ο καπετάνιος δεν έδωσε ιδιαίτερη σημασία στο συμβάν και συνέχισε την πορεία του, παρ’ ότι το πλήρωμα δεν μπόρεσε να τη σβήσει με τα πενιχρά μέσα που διέθετε. Όταν αυτή φούντωσε λόγω του αέρα, ήταν αργά. Τα τρία καταστρώματα του πλοίου υποχώρησαν και λίγο έξω από τις ακτές του Μπρονξ το Slocum βυθίστηκε.

Νεκροί: 1.021, με 321 επιζώντες.

8.

Ημερομηνία: 3 Φεβρουαρίου 2006

Ονομασία πλοίου: al-Salam Boccaccio 98

Τύπος: Επιβατικό φέριμποτ

Σημείο μηδέν: Η Ερυθρά Θάλασσα. Το πλοίο είχε ξεκινήσει από την Ντούμπα της Σαουδικής Αραβίας με σκοπό να φτάσει στο αιγυπτιακό λιμάνι της Σαφάγκα.

Πώς έγινε: Από φωτιά που ξεκίνησε στο χώρο των μηχανών και επεκτάθηκε αστραπιαία. Δέκα λεπτά αφότου ξεκίνησαν οι προσπάθειες για την κατάσβεσή της το φέρι ανατράπηκε και βυθίστηκε (χωρίς τον λιπόψυχο καπετάνιο του, μια και πολλοί από τους επιζώντες κατέθεσαν ότι τον είδαν να επιβιβάζεται στην πρώτη σωσίβια λέμβο που έπεσε στο νερό).

Νεκροί: 1.018, με περίπου 400 επιζώντες.

9.

Ημερομηνία: 29 Μαΐου 1914

Ονομασία πλοίου: Empress of Ireland

Τύπος: Υπερωκεάνιο

Σημείο μηδέν: Κοντά στο Pointe-au-Pere (Κεμπέκ, Καναδάς).

Πώς έγινε: Το πλοίο είχε αποπλεύσει από το Κεμπέκ και πήγαινε στο Λίβερπουλ. Γύρω στις δύο τα ξημερώματα, και εξαιτίας της πυκνής ομίχλης που επικρατούσε στην περιοχή, συγκρούστηκε με το νορβηγικό καρβουνιάρικο Storstad. Το ρήγμα στη δεξιά πλευρά του πλοίου γέμισε γρήγορα με νερό και σε μόλις δεκατέσσερα λεπτά το θεόρατο υπερωκεάνιο έγειρε στο πλάι και βυθίστηκε. Δύο μήνες αργότερα το ναυάγιο επισκιάστηκε ολοκληρωτικά από την έναρξη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Νεκροί: 1.014 (και 465 επιζώντες)

10.

Ημερομηνία: 5 Οκτωβρίου 1744

Ονομασία πλοίου: HMS Victory

Τύπος: Πολεμικό (ναυαρχίδα του στόλου του βρετανικού πολεμικού ναυτικού)

Σημείο μηδέν: Ο βράχος Black Rock, που ανήκει στις βραχονησίδες Casquets (Γαλλία).

Πώς έγινε: Η ναυαρχίδα επέστρεφε στην Αγγλία ως επικεφαλής του στόλου έπειτα από επιτυχημένη ναυτική επιχείρηση στον πορτογαλικό ποταμό Τάγο. Καθώς ο στόλος έμπαινε στη Μάγχη, χτυπήθηκε από ισχυρή καταιγίδα. Στις 15:30 της 4ης Οκτωβρίου τα πλοία που ακολουθούσαν το Victory έχασαν οπτική επαφή μαζί του. Την επομένη βρήκαν μόνο τα συντρίμμια του.

Νεκροί: Γύρω στους 900 και κανείς επιζών (σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της εποχής).

Τραγωδίες σε καιρό πολέμου

1. Το γερμανικό επιβατικό πλοίο Wilhelm Gustloff δέχτηκε τρεις τορπίλες από το σοβιετικό υποβρύχιο S-13 και βυθίστηκε στη Βαλτική στις 30 Ιανουαρίου 1945. Οι 9.400 νεκροί είναι επισήμως «η μεγαλύτερη απώλεια ζωών σε ναυάγιο» στην ιστορία της ναυσιπλοΐας.

2. Το γερμανικό μεταγωγικό πλοίο Goya έπεσε σε ενέδρα στον κόλπο του Γκντανσκ (Πολωνία) και τορπιλίστηκε από το σοβιετικό υποβρύχιο L-3 στις 16 Απριλίου 1945. Οι νεκροί υπολογίζονται σε πάνω από 6.000, ενώ οι επιζώντες ήταν μόλις 165.

3. Το ιαπωνικό εμπορικό πλοίο Junyo Maru τορπιλίστηκε από το αγγλικό υποβρύχιο HMS Tradewind και βυθίστηκε στη νοτιοδυτική ακτή της Σουμάτρα στις 18 Σεπτεμβρίου 1944. 5.620 αιχμάλωτοι πολέμου από την Ιάβα σκοτώθηκαν επιτόπου (ενώ οι 723 επιζώντες πέθαναν λίγο καιρό αργότερα δουλεύοντας σε απάνθρωπες συνθήκες για χάρη των Ιαπώνων).

4. Το 6.000 τόνων ιαπωνικό ατμόπλοιο Toyama Maru τορπιλίστηκε από το αμερικανικό υποβρύχιο USS Sturgeon στις 29 Ιουνίου 1944, ενώ έπλεε προς την Οκινάουα. 5.400 Ιάπωνες στρατιώτες-μέλη της 44ης ανεξάρτητης μεικτής ταξιαρχίας σκοτώθηκαν, ενώ σώθηκαν 600.

5. Το ιαπωνικό επιβατικό Ukishima Maru, που μετέφερε Κορεάτες αιχμαλώτους πολέμου πίσω στην πατρίδα τους, παγιδεύτηκε από Ιάπωνες και ανατινάχτηκε λίγο έξω από το λιμάνι του Maizuru στις 24 Αυγούστου 1945. Οι 5.000 νεκροί οδήγησαν τους 80 επιζώντες και τις οικογένειές τους να ζητήσουν αποζημίωση 8.000.000.000 γεν από την ιαπωνική κυβέρνηση. Τελικά το 2001 η ιαπωνική κυβέρνηση έδωσε στους ενάγοντες 45.000.000 γεν ως αποζημίωση, αρνούμενη όμως να απολογηθεί για το έγκλημα πολέμου που διέπραξε.